Thứ Ba, 14 tháng 2, 2017

SÁCH QUÝ (Minh Đạo - Tâm Tịnh - Đạo Quang - Tâm Ân).



                                                                     
 
                                                                                                                                           SÁCH QUÝ

                                                                              Sách quí nghĩa sâu cả tấm lòng,        
                                                                              Truyền thừa pháp bảo ánh mai hồng.
                                                                              Chúng sanh lầm lạc còn tâm tục,       
                                                                              Vạn vật  qui về vốn tánh trong.          
                                                                              Ý ngọc quảng khai, Người dẫn dắt,
                                                                              Lời vàng thẩm cứu, vị tuyên thông.
                                                                              Tào Khê suối mát ươm cây đạo,       
                                                                              Thầm nguyện cho đời liễu sắc không.

                                                                                                                   Minh Đạo

                                                                                  TÌNH CHÂN
                                                                          Kính họa bài Sách Quý

                                                                     Tình chân hàm nghĩa thấy an lòng
                                                                     Ấm áp trần gian dưới nắng hồng
                                                                     Lầm lạc nhờ Thầy đem nẻo giác
                                                                     Hiểu thương cậy pháp lọc tâm trong
                                                                     Triển khai thâm ý,  kinh soi thấu
                                                                     Dìu dắt niềm tin, đạo rõ thông
                                                                     Ân báu bao đời lay tĩnh thức
                                                                     Đường dài trí mở lắng thu không

                                                                                                             Tâm Tịnh
                                                                                                              5/2/2017

                                                                                    TU ĐẠO
                                                                         Kính họa bài Sách Quý

                                                                Sống tu đạo hạnh phải bền lòng.
                                                               Tỏa sáng niềm tin dưới sắc hồng.
                                                               Mây phủ lờ mờ chìm ngõ tối,
                                                               Nhật quang rạng rỡ chiếu trời trong.
                                                               Rõ theo giáo pháp, từ bi trọng,
                                                               Ngộ thấu nguồn chơn, trí huệ thông.
                                                               Đánh thức tâm mê nương nẻo giác,
                                                               Muôn loài vạn vật vốn hư không.

                                                                                                         Đạo Quang
                                                                                                            7/2/2017                              
                                                                                      TÂM KHÔNG
                                                                             Phụng họa bài Sách Quý

                                                                Kinh thư trao tặng bạn an lòng.
                                                                Diễn dạy tuyên dương tỏa sắc hồng.
                                                                Che khuất mây mưa chìm bóng tối,
                                                                Hiển bày nhật nguyệt thấy trời trong.
                                                                Phật tôn nghiêm, mượn lời khai mở,
                                                                Pháp nhiệm mầu, thấu nghĩa rõ thông.
                                                                Tịnh thủy đại bi nguồn giải thoát,
                                                                Thiền cơ nẻo giác lắng tâm không.

                                                                                                            Tâm Ân
                                                                                                           10/2/2017


https://hoavouu.com/p41a42839/sach-quy
 

Thứ Hai, 13 tháng 2, 2017

TÌNH QUÊ





                                                                                                TÌNH QUÊ

                                    (Họp mặt HĐH TS tại SG đầu xuân Đinh Dậu – 12/2/2017)

                                                         Gặp nhau rộn rả thả đôi vần,
                                                         Hương lúa thoảng qua phút lặng trầm…
                                                         Trọ trẹ vui chi miền đất mới,
                                                         Ri tê  ấm lạ buổi đầu xuân.
                                                         Đường dài rong ruổi, chìm dâu bể,                           
                                                         Lối cũ đong đưa, thấm bụi trần.
                                                         Thổn thức nghĩa tình răng nặng nhẹ?
                                                         Mênh mang ký ức bát rau thuần…(*)

                                                                                                   Minh Đạo
________________  
(*) Trong Kiều còn có điển nói về rau thuần - tức là rau rút và cá vược là một loại cá dùng để ăn gỏi của người phương Nam đất Trung Nguyên cũng nói về thú quê, tình quê trong câu thơ: "Thú quê thuần vược bén mùi - Giếng vàng đã vụng một vài lá ngô".

        Canh rau thuần, gỏi cá vược ở đây xuất xứ từ điển ghi trong sách Tấn Thư kể chuyện Trương Hán đi làm quan ở Lạc Dương xa nhà. Mùa thu về ông nhớ món ăn quê da diết, ấy là canh rau thuần, gỏi cá vược. Ông nói đại ý: người ta ở đời cốt thoả cái thú sống của mình, mắc chi phải trói buộc vào vòng danh lợi, vì tước lộc mà xa thú sống ở quê. Trương Hán treo ấn từ quan chỉ vì cái thú quê ấy. Từ đó thuần vược cũng được nhắc đến như một điển tích đậm đà tình quê trong trái tim sầu xứ của con người.

http://www.saimonthidan.com/?c=article&p=14356
http://poem.tkaraoke.com/66716/TINH_QUE.html
https://minhdao1160.wordpress.com/

HIỂM HOẠ KHÔN LƯỜNG TỪ NHỮNG "TỬ THẦN GIẤU MẶT" TRONG NHÀ

Bóng bay

Những ngày gần đây, dư luận đang xôn xao với vụ việc xảy ra tại nút giao thông ngã 5 giao giữa phố Cửa Đông - Hàng Phèn - Nhà Hỏa - Hàng Gà: một chiếc xe tô tô đang di chuyển thì bất ngờ quả bóng bay bên trong phát nổ làm vỡ cửa kính xe. Cả 4 người trong xe đều bị cháy xém phần tóc, riêng có cháu gái nhỏ bị bỏng ở phần má.

Hiện trường vụ tai nạn do nổ bóng bay ngày 11/2. Ảnh: Facebook.


Hiện trường vụ tai nạn do nổ bóng bay ngày 11/2. Ảnh: Facebook.
Đây không phải là lần đầu tiên xảy ra tai nạn do bóng bay gây ra. Cách đây vài tháng, tại Đồng Hới, Quảng Bình, trong khi hàng trăm người đang tập trung tại một điểm vui chơi trung thu ngoài trời thì một chùm bóng bay bơm khí hydro bất ngờ phát nổ. Tuy các nạn nhân đều may mắn sống sót song hậu quả của vụ nổ này vô cùng nặng nề: 1 nạn nhân bỏng độ 3, 5 người bỏng độ 2 và 3 người còn lại đều chịu thương tích không nhẹ.

Một trong những nạn nhân đang điều trị tại Bệnh viện Cu ba - Đồng Hới. Ảnh: Internet.


Một trong những nạn nhân đang điều trị tại Bệnh viện Cu ba - Đồng Hới. Ảnh: Internet.
Nhìn những quả bóng bay lung linh màu sắc, nhiều người cứ nghĩ nó vô hại nhưng kì thực lại ẩn chứa rất nhiều nguy hiểm, đặc biệt là loại bóng bay bơm bằng khí hydro. Khí hydro có thể làm bóng bay cao, nhưng khi gặp oxy trong không khí, hydro sẽ phản ứng rất mạnh, dẫn đến nổ và gây thương tích cho người đứng gần.
Đặc biệt, khi có tác dụng của lửa, dù nhỏ như bật lửa, tàn thuốc, bóng cũng bị giãn nở quá mức, khiến áp suất khí bên trong tăng làm nổ bóng bay. Sức công phá khi một quả bóng phát nổ có thể không lớn, nhưng khi cả chùm cùng nổ một lúc, hậu quả sẽ thật khôn lường.
Bên cạnh đó, hầu hết các loại bóng bay trên thị trường hiện nay đều rất độc. Khi trẻ nhỏ thổi, ngậm, mút hay cầm tay, các chất này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển về thể chất và tinh thần chưa hoàn chỉnh của trẻ.
Do giá thành rẻ, màu sắc đẹp mắt nên bóng bay hydro vẫn được dùng nhiều tại các bữa tiệc, nhà hàng, sinh nhật, khánh thành, khai trương… Và dường như ít ai mảy may để ý rằng mình đang chơi đùa cùng tử thần.
Gói hút ẩm
Gói hút ẩm tuy chỉ là vật rất nhỏ bé nhưng lại ẩn chứa những mối nguy hại không ngờ. Thông tin về các vụ tai nạn từ gói hút ẩm không còn mới, nhưng mỗi khi nhắc đến, người ta lại thấy rùng mình vì di chứng mà gói hút ẩm để lại cho các nạn nhân.

Gói hút ẩm ẩn chứa nhiều hiểm họa.


Gói hút ẩm ẩn chứa nhiều hiểm họa.
Tháng 1 năm 2016, theo tin tức của tờ People's Daily, một bà mẹ Trung Quốc đã mua cho con trai một gói bimbim như phần thưởng vì cậu bé đã đạt điểm tốt. Cậu bé ăn xong đã hồn nhiên nghịch gói chống ẩm bên trong. Chỉ 5 phút sau, bà mẹ nghe thấy tiếng con trai con trai hét thất thanh từ phòng khách.
Bà vội vã lao đến thì đã thấy cậu bé đang lấy tay ôm mắt, xung quanh sàn nhà vương vãi nước và bên cạnh đang có một gói chống ẩm bốc cháy trong cốc. Dù nhanh chóng đưa con trai đi bệnh viện nhưng chỉ 20 phút sau, đôi mắt của cậu bé đã bị phá hủy. Một bên mắt của em mù vĩnh viễn, toàn bộ khu vực da mặt, má bị đỏ ửng, sưng vù và bong tróc.
Vào tháng 12/2012, một vụ tai nạn do gói hút ẩm cũng bất ngờ ập đến với bé trai hơn 2 tuổi ở TP Bắc Giang. Cháu bé được đưa đến điều trị khoa Kết – Giác mạc (Bệnh viện Mắt Trung ương). Bé nhập viện trong tình trạng mắt trái sưng húp, không mở được.

Nạn nhân bị bỏng mắt do gói hút ẩm.


Nạn nhân bị bỏng mắt do gói hút ẩm.
Sau 4 ngày điều trị ở viện, bé mới có thể mở mắt nhưng toàn bộ mắt trái của cháu mờ đục, ở tròng đen mắt xuất hiện những đốm mờ trắng. Bệnh nhi được xác định bỏng giác mạc và sẽ phải phẫu thuật điều trị.
Theo các chuyên gia, không phải mọi trường hợp gói chống ẩm khi hòa vào nước đều phát nổ. Những gói hút ẩm mà chúng ta thường thấy được làm từ silica gel hoặc vôi bột. Silica gel tuy không hút ẩm tốt bằng vôi bột, nhưng an toàn hơn.
Còn những loại gói chống ẩm có thành phần từ vôi, cấu tạo chủ yếu gồm calcium oxide, khi gặp nước sẽ dẫn tới phản ứng hóa học cực mạnh, tỏa ra lượng nhiệt rất lớn. Trong một số trường hợp có thể phát nổ và gây bỏng cho những người xung quanh.
Thực chất, chất hút ẩm không độc hại, không dễ cháy hay phản ứng với những chất thông thường khi ta sử dụng để bảo quản thực phẩm. Tuy nhiên, dù là hạt chống ẩm dạng nào cũng không nên cho trẻ cầm chơi để đề phòng hậu họa. Bên cạnh đó, tiếp xúc với bụi từ các hạt này cũng có thể gây kích ứng cho da, mắt, hệ hô hấp và hệ tiêu hóa...
Nam châm

Nam châm là vật thường được sử dụng trong các gia đình, đặc biệt hữu ích trong việc gắn các mẩu giấy nhớ lên tủ lạnh hoặc góc làm việc. Ngày càng có nhiều các loại đồ chơi làm từ nam châm bởi những đặc tính thú vị của nó.
Tuy nhiên, từ năm 2013, bộ Y tế Canada đã thực hiện kế hoạch cấm lưu hành bán đồ chơi làm từ loại nam châm bởi chúng có thể gây nguy hiểm, dẫn đến dính hoặc tắc ruột, thậm chí thủng ruột và tử vong cho trẻ em nếu nuốt phải.
Theo nghiên cứu của các nhà khoa học tại Bệnh viện nhi Toronto, loại nam châm đồ chơi có thể hút kết nhau từ nhiều điểm trong đường ruột, hủy hoại chỗ thành ruột bị kết dính, gây nhiễm trùng và thủng ruột đe dọa đến tính mạng.
Các nhà khoa học cho biết trong trường hợp nuốt phải một nam châm đồ chơi, cơ thể sẽ vẫn bình thường như nuốt phải các vật trơn khác. Tuy nhiên, nếu nuốt nhiều nam châm đồ chơi ở các thời điểm khác nhau, tình trạng sẽ trở nên nguy hiểm vì các nam châm có thể hút nhau qua thành ruột hoặc dạ dày.

Vỏ ni lông/lá thiếc/giấy bạc bọc ngoài thực phẩm

Màng bọc thực phẩm không chỉ được dùng phổ biến ở các thành phố lớn, mà còn ở nông thôn, nhất là vào dịp cỗ bàn, lễ Tết. Tuy nhiên theo các chuyên gia, việc lạm dụng màng bọc thực phẩm sẽ để lại hậu quả khó lường.
Đáp ứng như cầu sử dụng, các nhà sản xuất đưa ra các mẫu màng bọc với quảng cáo được làm từ 100% nhựa PVC hoặc PE, không có hóa chất độc hại và có thể dùng với mọi hình thức, từ bảo quản đến chế biến…
Màng bọc thực phẩm có thể ảnh hướng đến sức khỏe người sử dụng nếu bị lạm dụng hoặc dùng không đúng cách.

Màng bọc thực phẩm có thể ảnh hướng đến sức khỏe người sử dụng nếu bị lạm dụng hoặc dùng không đúng cách.
Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu đã cho thấy có tới 50% thành phần màng bọc là chất hóa dẻo có phụ gia. Vì bản thân nhựa PVC, PE không thể dẻo như những màng bọc đang được quảng cáo mà cần có chất hóa dẻo. Trên thị trường hiện nay có rất nhiều loại chất hóa dẻo như DOP, CD… Những chất này đều bị cảnh báo là độc hại với sức khỏe con người.
Bên cạnh đó, nếu bạn không chú ý, ngay cả vỏ nhựa hay giấy bạc bọc ngoài thực phẩm cũng có thể làm tổn thương làn da mỏng manh của người sử dụng, nhất là trẻ nhỏ do cạnh sắc của chúng. Bởi vậy, khi muốn sử dụng thiếc cán mỏng đóng cuộn để bọc đồ ăn, hãy chú ý hơn tới đường cắt.

Hoàng Ngọc

Thứ Sáu, 10 tháng 2, 2017

GỐC VÔ ƯU (Thích Tánh Thiện)



Hoa_Vo_Uu
 
 
                                                                                 GỐC VÔ ƯU

                                                                Ta xin thắp ngọn đèn lên Đức Phật
                                                                Chiếu vào lòng sáng cả nét thương yêu
                                                                Cho thêm vui nguồn sống dưới nắng chiều
                                                                Giữa cơn gió từ bi lan rộng mãi .

                                                                Ta đã dứt từ bao năm tranh cải
                                                                Để cho lòng nhẹ bớt cõi hơn thua
                                                                Để lắng nghe trở lại tiếng chuông chùa
                                                                Giữa đêm vắng bao mùa sương tuyết đổ .
 
                                                                Ta vẫn mong quay về ngay một chổ
                                                                Nơi Phật ngồi dưới cội góc Vô Ưu
                                                                Một niệm này hướng tới bước đường tu
                                                                Mong cuộc sống an vui cùng khắp chốn .
 
                                                                                                           Tánh Thiện
                                                                                                                9-2-2017
 
 
 
 

 
 

Thứ Năm, 9 tháng 2, 2017

2 CÂU NÓI DẠY LÀM NGƯỜI: THỨ NHẤT GIỮ “MIỆNG”, THỨ NHÌ GIỮ “TÂM”

Kết quả hình ảnh cho im lặng
                                                  
Im lặng không có nghĩa là trống không, mà là một quá trình chờ đợi.
Trái đất im lặng là để tích lũy vàng kim.
Chim ưng im lặng là đang chờ đợi vỗ cánh bay cao.
Ngày đông giá rét im lặng là để mùa xuân đầy màu sắc.

Biết bao chuyện thị phi trên đời phần nhiều đều từ cái miệng. Có câu rằng: “Họa từ miệng mà ra”, bởi vậy người trí tuệ thì không thể không tu cái miệng, đây cũng là triết lý quan trọng để làm người.

Câu thứ nhất: Giữ cái miệng
Khi nói chuyện cùng người khác, cần chú ý đến lời nói của mình. Nếu như bản thân có chút hiểu biết, tri thức uyên thâm, đừng tỏ ra khinh thường hay ngạo mạn.
Khi ở cùng người khác, nếu như bạn muốn sao nói vậy, không hề che đậy, cũng không hề lảng tránh, thì có thể vô tình làm tổn thương ai đó. Im lặng là vàng, câu nói đơn giản này, lại ẩn chứa ý vị cực kỳ sâu xa.
Im lặng không có nghĩa là tư tưởng trống rỗng. Thông thường, những tư tưởng uyên bác đều đến từ quá trình trầm tư suy nghĩ. Khi im lặng, chính là đang tích cực suy nghĩ, trong lựa chọn giữa ôm giữ và buông bỏ, đều có thể nắm bắt được chỗ trọng yếu, hành động chính xác, khiến người bội phục.
Im lặng là một loại phẩm chất, một loại tu dưỡng, giúp ước chế bản thân mình, rèn luyện ý chí mạnh mẽ, không kiêu ngạo, siểm nịnh, hình thành đức tính kiên trì, nhẫn nại.
Câu thứ hai: Giữ cái tâm
Trong cuộc sống, khó tránh khỏi những chuyện không vừa lòng đúng ý. Xử lý thế nào cho tốt những chuyện đó chính là một khảo nghiệm rất lớn đối với người đức hạnh.
Có những đêm dài ngồi tĩnh lại, nhìn vào nội tâm của bản thân, khi đó, bóng dáng chân thực của mình sẽ hiển lộ ra trước mắt. Thường xuyên suy nghiệm, ta sẽ thấy được bản thân chân thực của mình, cũng nhận ra được đâu là cái tôi giả dối. Cứ như vậy sẽ trở thành một thói quen, cảnh giới của bạn sẽ không ngừng đề cao.
Trong Luận Ngữ có nói: “Ta mỗi ngày phản tỉnh ba điều: Lo việc cho người đã làm hết mình chưa? Làm bạn với người có thành khẩn, giữ được chữ tín chưa? Lời thầy dạy dỗ đã luyện tập chưa?”.
Khi bạn nghĩ đến việc người khác đối xử tốt với bạn, bạn cũng sẽ có tâm nguyện muốn giúp đỡ người khác, sẵn sàng cùng họ kết giao tình, tình cảm giữa người với người vì thế mà bền lâu.
Khi bạn nghĩ đến việc bản thân có chỗ đối xử tốt với người khác, thì sẽ khiến cảm giác tự mãn của bản thân bành trướng không ngừng. Như vậy sẽ mất đi cái tôi chân thực.
Khi một người nào đó gây bất lợi cho bạn, bạn sẽ cảm thấy không thoải mái, sẽ tìm cách trừng trị người đó. Điều này là trở ngại cho việc hoàn thiện nhân cách của bạn, cũng là bất lợi đối với việc xây dựng quan hệ hài hòa giữa con người.
Khi bạn trong lúc vui sướng cần nhớ kỹ khắc chế bản thân, bởi vì con người ta thường “đắc ý quên hình”, quá đắc ý sẽ không giữ được thái độ đúng mực, gây tổn thương người khác, đánh mất bản tính của mình.
Có câu rằng: “Lùi một bước biển rộng trời cao”, khi gặp vấn đề nên “lùi một bước” để suy xét cẩn thận, để có những quyết định sáng suốt nhất.
Một niệm thiện, thì mọi thứ đều thiện; một niệm ác, tất cả đều là ác. Cho nên, cần phải dưỡng thành thói quen “giữ miệng”, cũng cần học được cách giữ cho chính cái tâm mình.
Tuệ Tâm, theo Cmoney

Chủ Nhật, 5 tháng 2, 2017

CHÉN NƯỚC THIỀN CƠ


Có thể thấy, muốn lĩnh ngộ chân lý, cầu đắc những kiến giải chính xác và thấu triệt cần phải vứt bỏ được thiên kiến, vọng tượng và các tạp niệm của chính bản thân mình.
Một hôm, có chàng cử nhân tìm đến Nam Ẩn thiền sư để vấn thiền. Hai bên sau khi ngồi xuống, Nam Ẩn thiền sư không nói một lời nào, chỉ mải miết mời khách uống trà.
 
Nam Ẩn thiền sư lấy ấm trà rót cho chàng cử nhân một chén, nước trà tuôn chảy, chẳng mấy chốc đã rót đầy mà thiền sư vẫn coi như không hề biết, cứ tiếp tục rót làm nước trà tràn đầy ra bàn.

Chàng cử nhân nhìn thấy cảnh tượng như vậy, không rõ vị thiền sư định làm điều gì, vội vàng kêu lên: “Đại sư, trà đã đầy tràn ra ngoài hết rồi, xin đừng rót nữa!”

Nghe thấy vậy, Nam Ẩn thiền sư liền ngừng tay, đặt ấm trà xuống bàn, nhìn anh ta và nói: “ Đầu óc của cậu giờ cũng giống như chiếc chén này, bên trong đầy ắp những sự suy nghĩ và tạp niệm của cậu. Cậu không đổ hết những thứ trong chén này thì bảo tôi giảng về thiền với cậu như thế nào được?”

Chiếc chén đựng đầy nước không thể nào rót thêm nước trà vào được, một người đã lấp đầy những vọng kiến vô tri trong đầu óc mình thì luôn luôn bài xích những tư tưởng mới tiến bộ mà họ tiếp nhận. 

Có thể thấy, muốn lĩnh ngộ chân lý, cầu đắc những kiến giải chính xác và thấu triệt cần phải vứt bỏ được thiên kiến, vọng tượng và các tạp niệm của chính bản thân mình.

                                                                                 Nguyễn Thắng
                                          Dịch từ: “Câu chuyện Phật giáo”, NXB Thiểm Tây, Trung Quốc
                                                                  Tạp chí Nghiên cứu Phật học số 3/2016

ĐẢO CHIỀU TƯ DUY




Cơ bản mà nói, tất cả mọi người, mọi loài đều cho rằng mình đương nhiên phải được hưởng phúc hưởng vui. Khi đời sống va vấp phải đau khổ hay vướng chuyện không may, người ta hay quy rằng có cái gì đó bất ổn. Chuyện không có gì to tát nếu quý vị không nhào ra làm hết chuyện này chuyện kia, bất chấp phải tranh dành đấu đá, cốt để cảm thấy dễ chịu trở lại mỗi khi không vừa ý, không thoải mái.
Giáo lý nhà Phật dạy rằng, khổ là điều chẳng thể tránh được trong đời người. Thứ nhất, không ai trốn thoát được hiện thực của chết. Kế đến là những sự thật khác như già yếu, bệnh tật, điều mong cầu thì chẳng đến, điều không muốn cứ phải gặp hoài. Những chướng ngại như vậy là hiện thực của đời sống này. Ngay cả quý vị là Phật, là người đã chứng đắc giác ngộ viên mãn thì cũng vẫn phải kinh nghiệm già, bệnh, chết và nỗi đau xót khi mất đi người thân. Tất cả những thứ này chắc chắn sẽ đến. Nếu quý vị cứ dằn vặt day dứt thì sẽ đau khổ lắm.
Nhưng giáo pháp Phật dạy cũng nói rằng thật sự không phải là vì những điều gây ra đau khổ phiền não cho quý vị trong đời sống này đâu. Cái gây ra đau khổ chính là vì chúng ta luôn luôn tìm cách trốn tránh những sự thật hiển nhiên của đời sống, luôn cố tránh khổ tìm vui - chúng ta cứ cho rằng có sự hiện diện của một thứ an bình phúc lạc đời đời vĩnh cửu miễn là ta luôn làm mọi việc cho đúng.
Ngay trong đời này, quý vị có thể tự giúp mình và giúp thế gian này nhiều lắm đồng thời đảo chiều lối tư duy cũ kỹ. Trong tác phẩm Nhập Bồ Tát Hạnh, Thánh giả Tịch Thiên đã chỉ ra rằng đau khổ rèn giũa chúng ta nhiều vô kể. Nếu biết nắm lấy cơ hội khi đối diện khổ đau thì khổ đau sẽ thúc đẩy chúng ta tìm kiếm lời giải đáp. Rất nhiều người, kể cả tôi, đã gia nhập con đường tâm linh vì những đau khổ sâu thẳm. Đau khổ dạy cho con người ta biết đồng cảm với những kẻ cùng cảnh ngộ với mình. Không những thế, đau khổ dạy chúng ta biết sống khiêm nhường. Ngay cả người kiêu căng nhất cũng phải mềm lòng lúc phải xa rời mất mát người thân.
Tuy vậy, về cơ bản ai cũng muốn mọi việc luôn phải thuận buồm xuôi gió và hễ bắt đầu thấy trầm uất, đơn độc hay thiếu thốn là nghĩ rằng mình đã phạm lỗi gì đó hay lầm lạc gì đó. Thật ra, khi quý vị cảm thấy trầm uất, cô đơn, bị phản bội hay bất kỳ một cảm giác không mong muốn nào, thì đây chính là thời khắc trọng yếu của con đường tâm linh. Đây chính là điểm mà sự chuyển hóa thật sự có thể xảy ra.
Chừng nào quý vị còn bị vướng kẹt trong sự kiếm tìm cái chắc thật và cái vui sướng hơn là biết trân quý hương vị và giá trị của những điều đang thực sự diễn ra, chừng nào quý vị còn muốn trốn chạy khỏi những bức bối khó chịu, thì quý vị sẽ còn vướng kẹt trong trận đồ của vô số khổ sở, phiền não và bất toại nguyện, và rồi quý vị sẽ cảm thấy yếu đuối dần đi. Nhận biết được điều này sẽ hỗ trợ cho chúng ta phát triển nội lực.
Và điều thật sự đáng mừng là tư duy về nội lực luôn thường trực trong mỗi chúng ta ngay đúng tại thời điểm ta nghĩ rằng mình đang trong tình trạng thê thảm, bi đát nhất. Thay vì tự nhủ “Làm sao tìm lại được cái vui sướng, cái an toàn?” chúng ta có thể tự hỏi: “Liệu mình có thể chạm đến tầng sâu nhất của nỗi đau này không? Mình có thể ngồi lặng yên với nỗi đau này mà không cần cố sức xua đuổi nó không? Mình có thể hiện hữu cùng với nỗi đau mất mát hay nỗi đau của nhục nhã - mọi ê chề đủ kiểu – và để chúng được cởi mở với mình chăng?” Cái mẹo nằm ở chỗ này.
Có rất nhiều cách nhìn nhận những sự việc xảy ra khi cảm thấy bị đe dọa.  Những lúc trầm cảm – vì uất ức, cáu giận hay vì thất bại, quý vị có thể nhận thấy mình bị mắc bẫy và shenpa nổi lên như thế nào. Cách dịch nghĩa thông thường của từ shenpa là “dính mắc” nhưng cách dịch này chưa diễn tả đầy đủ nghĩa trọn vẹn. Tôi cho rằng ý nghĩa của shenpa là “bị mắc câu.” Một định nghĩa khác mà Dzigar Kongtrul Rinpoche hay sử dụng, đó là “cái sạc điện” – cái sạc điện phía sau ý nghĩ, lời nói và hành động của chúng ta, cai nạp điện đằng sau cái “ưa” và cái “không ưa.”
Dịch chuyển sự tập trung và quan sát xem mình đã dựng lên rào chắn như thế nào cũng có ích. Những lúc như thế, chúng ta có thể quan sát xem mình đã thoái luivị kỷ ra sao. Chúng ta trở nên khô cứng, chua chát, e dè; chúng ta co cụm hoặc đông cứng vì sợ hãi nên càng bị đau khổ hành hạ. Theo lối mòn cũ, chúng ta tự động dựng lên bức tường che chắn và tính ích kỷ càng được gia cố.
Nhưng đây cũng chính là thời điểm quý vị có thể hành động khác đi. Ngay tại đó, bằng thực hành, chúng ta có thể làm quen với những rào chắn tự dựng lên trong lòng mình và xung quanh toàn bộ hiện hữu của mình. Chúng ta có thể trở nên thân thiết từ ái với sự trốn chạy, chán chường và đông cứng của chính mình. Và sự gần gũi cởi mở dẫn đến sự thấu hiểu những rào cản sẽ chính là cái bắt đầu tháo dỡ chúng ra. Điều tuyệt diệu là khi chúng ta có mặt trọn vẹn với chúng, các rào cản sẽ tự bung gãy.
Xét cho cùng, tất cả các thực hành mà tôi đề cập ở đây đơn giản là những phương pháp chúng ta có thể tháo dỡ bức tường che chắn. Dù là học cách giữ chánh niệm bằng cách ngồi thiền, nhận thức sự bám luyến hay thực hành kham nhẫn, thì đấy chính là các phương pháp để tháo dỡ bức tường mà chúng ta đã tự dựng lên.
Khi quý vị tự dựng lên bức tường che chắn thì khái niệm về “ta” tách biệt với “người” ngày một mạnh mẽ hơn. Lúc rơi vào cảnh ngộ khó khăn chướng ngại, nếu không tự dựng lên lớp tường chắn thì toàn bộ tình thế có thể xoay chuyển; chỉ đơn giản mở lòng đón nhận những khó khăn thử thách, đón nhận những cảm giác mình đang phải trải qua, đơn giản đừng độc thoại với bản thân về những gì đang xảy ra. Đó đã là một bước tiến triển rồi đó. Trở nên gần gũi với những phiền muộn đau khổgiải đáp cho sự thay đổi trong hiện hữu cơ bản của chúng ta – cởi mở với mọi việc chúng ta trải nghiệm, để cho gai nhọn của những lúc khốn cùng đâm xé tim mình, hãy để những thời khắc ấy khai mở cho chúng ta, khiến chúng ta khiêm nhường hơn, minh mẫn hơn và quả cảm hơn. Hãy để những chướng ngại khó khăn chuyển hóa chúng ta. Chúng sẽ thay đổi ta. Từ trải nghiệm của mình, chúng ta chỉ cần học cách đừng trốn chạy.
Nếu ta sẵn sàng cố gắng có mặt với nỗi đau của mình thì một trong những trợ giúp tuyệt diệu nhất có thể tìm thấy chính là trưởng dưỡng được sự ấm áp và giản dị của tâm Bồ đề. Cụm từ tâm Bồ đề có rất nhiều cách diễn dịch, nhưng có lẽ cách diễn dịch thông dụng nhất là “tâm tỉnh thức.” Cụm từ này đề cập đến ngưỡng nguyện muốn tự giải thoát khỏi trói buộc của vô minh và vọng tượng nhằm giúp được người khác cũng làm được như vậy. Đặt giác ngộ cá nhân trên một bình diện rộng hơn, thậm chí trên bình diện toàn cõi thế gian, sẽ tạo ra sự khác biệt to lớn. Tâm Bồ đề ban tặng cho chúng ta một tri kiến bao la hơn về nguyên nhân vì sao ta lại muốn thực hiện công việc thách thức này.
Có hai loại tâm Bồ đề: tâm Bồ đề tương đối và tâm Bồ đề tuyệt đối. Tâm Bồ đề tương đối bao hàm lòng từ ái và maitri. Thầy Chogyam Trungpa dịch từ maitri theo nghĩa là “sự thân thiếtđiều kiện với bản thân.” Sự thân thiếtđiều kiện có nghĩa là chúng ta có một mối tương giao công bằng với mọi phần hiện hữu của chính mình. Vì vậy, trong hoàn cảnh phải đối diện với đau khổ, chúng ta có thể thiết lập được mối quan hệ thân thiết, từ ái với những phần trong con người mình, những phần mà ta vốn thường không muốn chạm tới.
Một số người thấy chia sẻ của tôi có chút lợi ích vì tôi khuyến khích họ đối xử từ ái với bản thân, nhưng điều này không hàm nghĩa là chúng ta vuốt ve bản tính điên khùng của mình. Lòng từ ái mà tôi học được từ những vị thầy và tôi hết lòng mong muốn chuyển tải đến mọi người chính là sự độ lượng từ ái đối với mọi phần trong hiện hữu của chúng ta. Những phần khó tha thứ nhất lại chính là những phần đau đớn nhất, những phần khiến chúng ta cảm thấy hổ thẹn, như thể ta không thuộc về chúng, như thể ta vừa đập chúng đi khi mọi thứ tan nát hết. Maitri có nghĩa là từ ái với chính mình khi mình chẳng còn có gì cả, khi mình sa cơ thất thế. Và điều này trở thành nền tảng để trải rộng tình thân thiếtđiều kiện với những người khác.Nếu luôn khước từ mọi phần của chính mình, lại còn cảm thấylý do để chối bỏ chúng, thì quý vị sẽ luôn luôn bỏ chạy khỏi bất kỳ điều gì khiến quý vị cảm thấy bất an.
Có bao giờ quý vị để ý xem những phần bên trong này được chạm đến? Ta càng hiểu rõ một người hay một hoàn cảnh nào đó thì cảm xúc càng trào dâng. Thường thì mối quan hệ ban đầu bao giờ cũng tốt đẹp cả nhưng khi quan hệ đó trở nên thân mật gần gụi hơn và bắt đầu làm quý vị nổi đóa, rồi quý vị chỉ muốn trốn thoát ra khỏi đó.
Do vậy tôi muốn nói với quý vị rằng con đường dẫn đến sự bình yên ở chính nơi đây, ngay khi quý vị muốn bỏ chạy. Quý vị có thể lèo lái đời mình không để bất cứ cái gì liên lụy vào, song nếu quý vị thật sự muốn sống một cuộc đời trọn vẹn, nếu muốn sống dấn thân, muốn thiết lập quan hệ với người khác, với loài vật, với đời sống thế gian thì chắc chắn quý vị sẽ phải trải nghiệm những cảm xúc khó chịu, bực tức và dính mắc chứ không chỉ kinh nghiệm những cảm giác vui tươi hạnh phúc. Thông điệp ở đây là: khi những cảm xúc như thế trỗi dậy thì đó không phải là thất bại gì cả mà đó chính là cơ hội để rèn luyện tinh thần maitri, tức là sự thân thiết từ áiđiều kiện với con người vừa hoàn thiện vừa bất hoàn thiện của quý vị.
Tâm Bồ đề tương đối cũng bao hàm lòng từ bi tỉnh giác. Một trong những hàm nghĩa của từ bi là “cùng đau khổ,” sẵn sàng cùng chịu đau khổ cùng với người khác. Điều này có nghĩa là quý vị càng chấp nhận tổng thể sự tồn tại của mình đến mức độ nào – sự phán xét của quý vị, cảm giác thất bại của quý vị cho đến cảm giác tự xót xa bản thân, sự trầm uất, tâm giận dữ, đam mê nghiện ngập – thì quý vị sẽ càng kết nối được với người khác từ cái tổng thể đó. Và đó sẽ là mối quan hệ bình đẳng. Quý vị sẽ có thể cảm được cái đau cái khổ của người khác như của chính mình. Quý vị sẽ cảm được nỗi đau của chính mình và hiểu rằng nỗi đau ấy cũng là nỗi đau chung.
Tâm Bồ đề tuyệt đối, còn được gọi là Shunyata, là một chiều không gian mở cho sự tồn tại của chúng ta, đó là tâm thức hoàn toàn rộng mở. Không còn lớp vỏ giữa “người” và “ta”, giữa “bạn” và “thù”, tâm Bồ đề tuyệt đối luôn luôn hiện hữu ở nơi đây. Trưởng dưỡng tâm Bồ đề tuyệt đối nghĩa là có mối quan hệ với một thế giới không còn ràng buộc bởi khái niệm, không bị phán xét, một mối quan hệ với hiện thực một cách trực tiếp, không bị bóp méo chỉnh sửa.
Đó chính là giá trị của thực hành thiền định. Quý vị được huấn luyện luôn luôn quay trở về với thực tại chân thực.  Bất kỳ ý niệm nào khởi lên trong tâm, quý vị đều quán chúng với tâm xả bình đẳng và học cách làm chúng tan biến. Không cần phải chối bỏ những niệm tưởng và cảm xúc giấy khởi, thay vào đó chúng ta bắt đầu nhận thức rằng ý nghĩcảm xúc không hiện hữu chắc có như chúng ta vẫn thường nghĩ.
Để luyện tập lòng từ bi vô điều kiện cần phải có sự dũng cảm để tập “chịu đau khổ cùng người khác”, cần có lòng quả cảm để sống cùng với phiền não khi chúng xuất hiện mà không bỏ chạy hoặc dựng lên những bức tường ngăn cách. Cần có lòng quả cảm để không bị mắc câu và bị lôi tuột đi. Khi làm được điều này, chứng được tâm bồ đề tuyệt đối, kinh nghiệm được tâm thức con người thực sự có thể rộng mở và không vướng bận như thế nào sẽ bắt đầu khai mở cho chúng ta.  Từ việc bắt đầu trở nên thoái mái, thanh thản hơn với những thăng trầm của đời người, sự chứng ngộ sẽ ngày một mạnh mẽ hơn.
Chúng ta bắt đầu nhìn kỹ vào khuynh hướng tự nhiên là hay sa đà vào sự bám luyến, tách rời mình với người, thu rút vào bên trong và tự dựng lên những bức tường ngăn cách. Khi làm quen dần với những khuynh hướng này, chúng sẽ từ từ trở nên dễ nhận biết hơn và quý vị sẽ nhận thấy thật ra tồn tại những khoảng không gian, những khoảng không gian bao ladễ chịu. Song điều này không có nghĩa là quý vị sẽ luôn được sống trong phúc lạc và sự dễ chịu vĩnh cửu. Trong không gian đó còn có cả khổ đau.
Chúng ta vẫn có thể bị phản bội, bị hận thù. Chúng ta vẫn có thể cảm thấy buồn rầu, bối rối. Nhưng cái ta sẽ không phạm phải là bị mắc câu. Những điều dễ chịu ở đó, những điều khó chịu cũng ở đó, những thứ bình thường cũng ở đó. Điều mà chúng ta từng bước phải học là đừng bao giờ trốn chạy khỏi sự có mặt trọn vẹn. Chúng ta cần phải luyện tập từng bước sơ khởi như vậy là vì đau khổ trải rộng khắp thế gian này. Nếu không tự rèn luyện từng chút một, từng khoảnh khắc một để vượt qua nỗi sợ hãi khổ đau thì khả năng trợ giúp sẽ rất hạn hẹp. Khả năng giúp chính mình cũng hạn hẹp mà giúp người càng hạn hẹp. Vì thế, hãy bắt đầu với chính mình, như chính mình, ngay bây giờ và ở đây.
Bài giảng trích từ Tạp Chí Lion Roar, Tháng 11/2016
Ni sư Pema Chodron sinh quán tại Mỹ năm 1936, bà tốt nghiệp Đại học California, Berkeley chuyên ngành Văn chương Anh. Ni sư thọ giới Sa di ni năm 1974 khi tu học với Lama Chime Rinpoche tại London. Sau đó bà được thụ phong Tỳ Kheo Ni trước sự chứng kiến của Thánh Đức Karmapa đời thứ XVI khi Ngài đến hoằng pháp tại Anh. Năm 1972, Ni sư Pema Chodron lần đầu gặp Đạo sư gốc của mình là Chogyam Trungpa Rinpoche, vị Thầy mà bà cảm nhận có một kết nối sâu sắc. Bà tu học dưới sự dẫn dắt của Chogyam Trungpa Rinpoche từ năm 1974 cho đến khi Ngài viên tịch năm 1987. Ni sư từng là giáo thọ tại Thiền viện Tushita, Dharamsala, Ấn Độ. Hiện nay, bà đang giảng dạy tại Mỹ và Canada và là nguồn cảm hứng đối với hàng trăm ngàn Phật tử Kim Cang thừa. Bà cũng là tác giả của những cuốn sách nổi tiếng đã được dịch sang tiếng Việt như: Sống Đẹp Giữa Thế Gian Đầy Biến Động, Tự Tại Giữa Vô Thường, Hành Thiền Như Thế Nào, Sống Đời Từ Ái....

                                                          Ni sư Pema Chodron | Chân Như chuyển Việt ngữ
                                                        Bài giảng trích từ Tạp Chí Lion Roar, Tháng 11/2016